Theses
Permanent URI for this collectionhttps://dspace.kstu.uz/handle/123456789/70
Browse
Recent Submissions
Item type: Item , БУРҒИЛОВЧИ ЭРИТМАЛАРНИНГ ТЕХНОЛОГИК ВА ЭКСПЛУТАЦИОН КЎРСАТКИЧЛАРИНИ ЎРГАНИШ(2025-06-09) У.Х.Чулиев; М.М.АмоноваБурғилаш эритмаларининг ажралиб турувчи хусусияти бўлиб, уларнинг агрегат ҳолати ҳизмат қилади. Эритмаларнинг гидродинамик функцияларни амалга ошириш асосида уларни оқиш хусусияти ётади. Бироқ эритма қудуқларни бурғилаш учун зарур бўлган бошқа кўпгина функцияларни амалга оширишга қодир эмас. Масалан, чин эритмалар ҳар қандай сезиларсиз кучлар таъсирида ҳам оқади. Шунинг учун ҳам ушбу эритмалар бурғиланган тоғ жинсларини ушлаб туриш хусусиятига эга бўлмайди. Ҳаттоки, кичик ўлчамдаги бўлакчалар ҳам қудуқ тубига ва эритмалар сақланадиган идиш тубига чўкиб қолади. Бунда эритма қобиқ ҳосил қилиш хусусиятига эга бўлмайди, чунки у бутунлай қудуқ девори орқали қатламга ўтиб кетади. Фақатгина эритилганда муаллақ ҳолатда турган майда заррачалардан ташкил топган дисперс системалар юқорида кўриб ўтилган функцияларни амалга ошириш имкониятига эгадирItem type: Item , МАҲАЛЛИЙ ХОМ – АШЁ ВА ИШЛАБ ЧИҚАРИШ КОРХОНАЛАРИ ЧИҚИНДИЛАРИ АСОСИДА БУРГУЛОВЧИ ЭРИТМА ЛАРНИНГ ФИЗИК ВА КИМЁВИЙ ХОССАЛАРНИ УРГАНИШ(2021-06-05) У.Х.Чулиев; М.Р.АмоновМаълумки, нефть ва газ қудуқларни бурғилашда келиб чиқиши ҳам органик, ҳам анорганик бўлган кимёвий реагентларни қўллаш билан тайёрланадиган бурғиловчи эритмалар ишлатилади. Ҳозирги вақтда қўлланиладиган бундай реагентлар қимматбаҳо бўлиб ва айниқса Сурхандарё, Қашқадарё вилоятлари ҳамда Қорақалпокистон Устюрт Платоси газконденсатли қазилмаларга тегишли юқори даражада минералланган қатламли сувлар бўлган қазилмаларда нефть ва газ қудуқларни бурғилашда доимо самарали бўлмайди.Item type: Item , Бентонит гили ва сувда эрувчан полимерлар асосида бурғиловчи эритмалар олиш(2024-06-05) У.Х.Чулиев; М.Р.Амонов, М.М.АмоноваБурғилаш эритмаларининг турлари ва уларнинг рецептуралари хилма-хиллиги, бир томондан, деярли ҳар қандай геологик ва термобарик шароитларда қудуқ қуриш ишларини муваффақиятли олиб бориш имконини берадиган ечимларнинг улкан мажмуини намоён этади. Бошқа томондан эса, бундай кўплаб вариантларнинг мавжудлиги гетероген тизимлар ичида, шунингдек, ювувчи агентнинг минераллар, сланетслар, қатлам сувлари, углеводородлар ҳамда геологик кесимнинг бошқа компонентлари билан ўзаро таъсирида кечадиган мураккаб физик-кимёвий жараёнлардан далолат беради. Айнан тоғ жинслари компонентлари билан ўзаро таъсир жараёнида бурғилашнинг авариясиз олиб борилишини, кейинчалик қудуқ мустаҳкамланишининг сифатини ва унинг узоқ муддат хизмат қилишини белгиловчи шароитлар юзага келадиItem type: Item , БУРҒИЛОВЧИ ЭРИТМАЛАРНИНГ ТЕХНОЛОГИК ВА ЭКСПЛУТАЦИОН КЎРСАТКИЧЛАРИНИ ЎРГАНИШ(2025-06-09) У.Х.Чулиев; М.М.АмоноваБурғилаш эритмаларининг ажралиб турувчи хусусияти бўлиб, уларнинг агрегат ҳолати ҳизмат қилади. Эритмаларнинг гидродинамик функцияларни амалга ошириш асосида уларни оқиш хусусияти ётади. Бироқ эритма қудуқларни бурғилаш учун зарур бўлган бошқа кўпгина функцияларни амалга оширишга қодир эмас. Масалан, чин эритмалар ҳар қандай сезиларсиз кучлар таъсирида ҳам оқади. Шунинг учун ҳам ушбу эритмалар бурғиланган тоғ жинсларини ушлаб туриш хусусиятига эга бўлмайди. Ҳаттоки, кичик ўлчамдаги бўлакчалар ҳам қудуқ тубига ва эритмалар сақланадиган идиш тубига чўкиб қолади. Бунда эритма қобиқ ҳосил қилиш хусусиятига эга бўлмайди, чунки у бутунлай қудуқ девори орқали қатламга ўтиб кетади. Фақатгина эритилганда муаллақ ҳолатда турган майда заррачалардан ташкил топган дисперс системалар юқорида кўриб ўтилган функцияларни амалга ошириш имкониятига эгадир[1-3].Item type: Item , BANKI TURBINALI MIKROGES LARNING ISH SAMARADORLIGIGA TABIIY OMILLARNING TA’SIRI(2025-05-20) Ochilov Obid Boymurod o‘g‘liBanki turbinali mikroGES larda tabiiy omillarning texnik va ekologik jihatlarga ko‘rsatadigan ta’siri tahlil qilingan. Xususan, qum va mayda toshlarning abraziv yemirilishga olib kelishi, yirik va o‘rta hajmdagi oqiziqlarning turbina ichida tiqilib qolishi, shuningdek, baliqlar va suv hayvonlariga yetkaziladigan zararlar yoritilgan. Har bir omil bo‘yicha salbiy ta’sirlar va ularni kamaytirish uchun texnik va ekologik yechimlar keltirilgan. Shuningdek, turbinalarni loyihalashda ekologik monitoring, suvni tozalash va xizmat ko‘rsatish rejalari muhimligi asoslab berilgan. Tadqiqotlar natijasida mikroGESlarning barqaror ishlashi uchun tabiiy omillarni inobatga olish va tegishli muhofaza choralarini ko‘rish zarurligi ilmiy asoslanganItem type: Item , O'ZBEKISTONDA MUQOBIL ENERGIYA MANBALARI ISTIQBOLLARI(INTELLEKT, 2022-04-24) Ochilov O.B.; Safarova S.U.O'zbekistonda muqobil energiya manbalarini (MEM) rivojlantirish uchun ulkan salohiyat mavjud, butun jahon elektr tarmoqlari statistikasiga ko'ra aholining 100 foizini qamrab olish imkoniyatiga egadir. hozirda 1 500 ga yaqin qishloq aholi punktlaridagi 1,5 million aholi Markaziy elektr tarmoqlaridan uzoq joylarda joylashgan va eskirgan elektr liniyalaridan foydalanadi. Elektr ta‘minoti tarmoqlariga ulanishning yetishmasligi va elektr uzatish liniyalarida ortiqcha elektr energiyasini yo'qotish tufayli va elektr tok kuchining kamayishi MEM rivojlanishiga talab va imkoniyat yaratadi. O'zbekistonda aholining 55 foizdan ziyodi qishloq joylarda yashaydi. Bunday vaziyatlarda Gidroelektrostansiyalar, bioenergetik manbalar, kichik fotoelektrik panellar va kichik shamol turbinalari aholi uchun energiya ta‘minotining yetarli va barqarorligini ta‘minlashi mumkin. O'zbekistonda MEM salohiyati yildan-yilga sezilarli darajada oshib bormoqda, ammo gidroenergetika sohasi bundan mustasno hozirgacha katta energetik resurslar ekspluatatsiya qilinmaydi.Item type: Item , QARSHI BOSH KANALIDAGI TASHLAMA INSHOOTNING ENERGO IQTISODIY TAHLILI(INTELLEKT, 2023-05-16) Ochilov O.B.; Safarova S.U.Maqolada Qarshi bosh kanalidagi tashlama inshootning energetik jihatdan tahlil qilindi, tahlil ochiq ma’lumotlar asosida amalga oshirildi va maqolada keltirilgan qiymatlar amalda o‘zgarib turishi mumkin.Item type: Item , ZATVORDAN CHIQAYOTGAN SUV ENERGIYASIDAN FOYDALANISH(INTELLEKT, 2024-05-04) Ochilov O.B.Erkin oqimli suv energiyasi, suv resurslaridan oqilona foydalanish uchun muhim bir manba hisoblanadi. Bu energiya, suvning gravitatsion potensialini yoki kinetik energiyasini elektr quvvatiga aylantirish orqali ishlab chiqariladi. Gidroenergetika deb ham ataladigan bu usul, suvdan energiya olishda eng barqaror va ekologik variantlardan biridir.Item type: Item , AXBOROT TEXNOLOGIYALARI KIBERXAVFSIZLIK JARAYONLARIDA INNOVATSION YONDASHUV(Qarshi davlat texnika universiteti, 2024-11-16) Ubaydullayev G'ayrat Zuvaytovich; Kuchaboyev Ruslan Tillayevich; Uzaqov Ortiq ShaymardanovichUshbu ilmiy ish raqamli iqtisodiyot taraqqiyotining fundamental asoslaridan biri bo'lgan kiberxavfsizlikni ta'minlash muammolariga bag'ishlangan. Unda respublikamizning kiberxavfsizlik sohasidagi xalqaro reytinglardagi mavqeyi hamda 2023-yil davomida internetning milliy segmentida kuzatilgan noxush hodisalar (insidentlar) tahlili bayon etilgan.Item type: Item , ГАЗНИ ЕР ОСТИ САКЛАШ ИНШООТЛАРИНИ ТАШКИЛ ЭТИШДАГИ ҚАТЛАМ БОСИМИНИНГ АХАМИЯТИ(ҚАРШИ МУҲАНДИСЛИК-ИҚТИСОДИЁТ ИНСТИТУТИ, 2021-06-04) A.I.Murodov, S.Sh.XabibullayevГазни ер ости саклаш иншоотларини ташкил этиш ва уни ишлатишда қатлам босимини аҳамиятини аниқлаш. Газни ер остида сақлаш омборларини барпо этишда қатлам босимининг қийматига қараб барча технологик объектлар ва технологик жараёнлар лойиҳаланади. Қатлам босимининг ўзгариши орқали қудуқларнинг маҳсулдорлиги ўзгариб боради. Қатлам босимини аниқлаш ифодалари келтирилган. Шунингдек Хўжаобод Газни ер ости саклаш иншоотларида сақлаш иншоотининг XIX горизонтини ишлатишдаги параметрларга боғлиқ равишда қатлам босимининг қийматлари келтирилган.Item type: Item , ЕР ОСТИ ГАЗ ОМБОРЛАРИНИ ИШЛАТИШДА КОН- ГЕОЛОГИК НАЗОРАТ ТИЗИМЛАРИ ОҚАЛИ МАҚБУЛ БЎЛИШИНИ ТАЪМИНЛАШ(ҚАРШИ МУҲАНДИСЛИК-ИҚТИСОДИЁТ ИНСТИТУТИ, 2020-05-29) Муродов Абдулазиз Илҳом ўғли, Хабибуллаев СаидазизШохсуваровичThe article provides in-depth information to field-geological control systems on the optimal operation of underground storage facilities. The role and importance of well logging and well testing in determining well operating conditions during the operation of underground gas storage facilities is described. The article also describes the types of mining and geological control for underground gas storageItem type: Item , MUHANDISLIK VA KOMPYUTER GRAFIKASINI O‘QITISHDA TALABALARNING KOGNITIV QOBILYATLARINI RIVOJLANTIRIShNING INNOVATSION METODLARI(2024-10-31) F.X. BoymuratovMaqolada oliy ta’lim muassasalari talabalarini muhandislik va kompyuter grafikasini o‘qitishda innovatsion metodlarni qo’llash orqali ularning o’quv-bilish qobiliyatlarini shakllantirish va rivojlantirish haqida fikr yuritilgan.Item type: Item , GRAFIK DASTURLAR ASOSIDA CHIZMACHILIK FAN TO‘GRAKLARINI TASHKIL ETISH.(INTELLEKT, 2023-10-05) Boymuratov F. X.Maqolada “Tutashmalarni AutoCAD dasturida chizish”, mavzuni о‘qitish uslubiyotilarini noan’anaviy usullarini ishlab chiqish va ta’lim jarayoniga tadbiq etish taklif qilingan. Bunday usullar qо‘llanilganda о‘quvchi-talabalarda tutashmalar haqidagi tasavvurining oshishi va ilk loyihalash tushunchalari paydo bо‘lishi, о‘ziga bо‘lgan ishonchi oshishi asoslab berilgan. Bu esa talabalar grafik ish bajarganlarida muhim ahamiyat kasb etadi.Item type: Item , MUHANDISLIK VA KOMPYUTER GRAFIKASI FANINI O‘QITISHDA AXBOROT TEXNOLOGIYALARI VA RESURSLARIDAN SAMARALI FOYDALANISHNING PEDAGOGIK ASOSLARI(2025-10-25) Boymuratov F. X.Mazkur maqolada “Muhandislik va kompyuter grafikasi” fanini o‘qitishda axborot texnologiyalaridan samarali foydalanishning pedagogik va tashkiliy usullari yoritilgan. Tadqiqotda bo‘lajak texnik mutaxassislarning innovatsion va intellektual faoliyatini rivojlantirishda interfaol o‘qitish texnologiyalarining imkoniyatlari tahlil qilinib, ularni o‘quv jarayoniga yangi xabarlar, ma’lumotlar, ko‘rsatkichlar maqsadini ro‘yobga chiqarish bosqichlari va tamoyillari haqida ma’lumotlar berilgan.Item type: Item , MUHANDISLIK VA KOMPYUTER GRAFIKASI FANINI ОʻQITISH TEXNOLOGIYALARI(INTELLEKT, 2024-03-04) F.X.BoymuratovUshbu maqolada talabalarning Muhandislik va kompyuter grafikasi fani mashgʻulotlarda kompyuter, internetdan foydalana olish, videodarslar texnologiyasi va taʼlim muhitini axborotlashtirish, оʻquv jarayoniga yangi xabarlar, maʼlumotlar, kоʻrsatkichlar maqsadini rоʻyobga chiqarish bosqichlari va tamoyillari haqida maʼlumotlar berilgan.Item type: Item , TA’LIM JARAYONIGA KREATIV YONDASHUVNI JORIY ETISHNING ZARURATI(INTELLEKT, 2023-05-20) Norchayev Abdulla JabborovichOʻzbekiston Respublikasida texnika oliy ta’lim muassasalarida muhandislarni tayyorlash tizimini tubdan takomillashtirish, ta’lim sifatini yaxshilash va samaradorligini ta’minlashda moddiy omillar oʻrinda ta’lim muasasasalarining yangi rivojlanish bosqichida yangilanayotlgan tuzilmaga kreativ yondashish zarur. Ta’lim jarayoniga kreativ yondashuv asosida talabalarda muhandislik kompetentliklarni rivojlantirishning zarurligi oʻzaro faol munosabatlar ta’sirida rivojlanadigan koʻnikmalarni shakllantirish imkonini beradi. Bu esa oliy ta’lim muassasalaridagi ta’lim muhiti, oʻqitish shart-sharoitlari va metodlarining interfaol xarakter kasb etishini ta’minlashni talab qiladi.Item type: Item , ЎЗБЕКИСТОНДА СУВ РЕСУРСЛАРИДАН ФОЙДАЛАНИШДАГИ МУАММОЛАР, УЛАРНИ БАРТАРАФ ЭТИШ ЙЎЛЛАРИ ВА УНИНГ ИҚТИСОДИЙ САМАРАДОРЛИГИ(2021-03-27) И.Э.Саидов; А.Ж.Норчаев; О.ЯхёевСўнгги йилларда ер ва сув ресурсларидан самарали фойдаланиш, сув ресурсларини бошқариш тизимини такомиллаштириш, сув хўжалиги объектларини модернизация қилиш ва ривожлантириш бўйича изчил ислоҳотлар амалга оширилмоқда. Шу билан бирга, глобал иқлим ўзгариши, аҳоли сонининг ва иқтисодиёт тармоқларининг ўсиши, уларнинг сувга бўлган талаби йил сайин ошиб бориши туфайли сув ресурсларининг тақчиллиги йилдан-йилга кучайиб бормоқда. Шуниси эътиборлики, Бутунжаҳон ресурслар институти маълумоти кўра Ўзбекистон сув танқислигига мойил бўлган 25 та давлат қаторига киради.Item type: Item , МАРКАЗДАН ҚОЧМА НАСОС ДЕТАЛЛАРИНИНГ ЕЙИЛИШ САБАБЛАРИ(INTELLEKT, 2018-04-21) А.Ж.НОРЧАЕВ; А.Н.ИСОҚОВМарказдан қочма насосларнинг деталларини пухталиги ҳам иқтисодий, ҳам экологик қийматга эгадир, марказдан қочма насосларнинг деталларини қайта тиклаш таннархи баъзида янги деталлар нархидан ҳам қимматроқ бўлади.Item type: Item , СУВ ХЎЖАЛИГИДА ИШЛАЁТГАН НАСОСЛАРНИНГ КЕЛИБ ЧИҚИШ ТАРИХИ ВА МУАММОЛАРИ(INTELLEKT, 2018-04-14) И.Х. Ғаймназаров; У.Ж. Қувватов; А.Ж. НорчаевСув манбаларидан юқорида жойлашган ерларни суғориш, ичимлик суви билан таъминлаш ва ифлос сувларни чиқариб ташлаш учун одамлар сувни ҳар хил усуллар билан юқорига кўтарганлар. Эрамиздан аввалги 3 мингинчи йилларда ҳам оддий сув кўтариш иншоотлари бўлганлиги ҳақида маълумотлар бор.Item type: Item , СУВ ТАЪМИНОТИ ТИЗИМЛАРИДА ИШЛАЁТГАН СУҒОРИШ НАСОС СТАНЦИЯЛАР ТАРИХИ(INTELLEKT, 2018-03-14) И.Х. Ғаймназаров; У.Ж. Қувватов; А.Ж. НорчаевБиринчи насоснинг яратилиши узоқ тарихга эга. Эрамиздан аввалги IV аср Аристотель даврида оддий поршенли насослар ишлатилган. Сув кўтариш жиҳозлари одамлар ва уй ҳайвонлари ёрдамида қадимги Мисрда эрамиздан аввалги бир неча минг йил аввал ишлатилган. Рим империяси Сезер даврида эрамиздан аввалги I асрда сувни кўтариш учун поршенли насослар кенг қўлланилган.